自相矛盾 หมายถึงอะไร? จากเรื่องหอกกับโล่สู่คำว่า “ขัดแย้งกันเอง”

ภาพประกอบสำนวนจีน 自相矛盾 คนขายหอกและโล่ที่กล่าวขัดแย้งกันเอง

คำพูดสองประโยคอาจฟังน่าเชื่อแยกกัน แต่เมื่อวางคู่กันกลับเป็นจริงพร้อมกันไม่ได้

自相矛盾 หมายถึงอะไร? จากเรื่องหอกกับโล่สู่คำว่า “ขัดแย้งกันเอง”

自相矛盾 zì xiāng máo dùn ใช้บอกว่าคำพูด เหตุผล หรือการกระทำของคนเดียวกันขัดกันจนไม่อาจสอดคล้องได้ บทนี้สรุปเรื่องต้นทางจาก《韩非子》 ฝึกมองหาจุดขัดแย้ง และแยกความขัดแย้งจริงออกจากคำพูดที่กล่าวในคนละเงื่อนไข

คำศัพท์ที่ควรรู้ก่อนเรียน 预备词汇

(yùbèi cíhuì / อวี้เป้ย ฉือฮุ่ย / คำศัพท์เตรียมก่อนเรียน)

คำเหล่านี้ช่วยให้อ่านบทเรียนได้ลื่นขึ้น ไม่ได้แทนคำอธิบายในแต่ละหัวข้อ

  • 成语 (chéngyǔ / เฉริงอวี่) สำนวนจีน (idiom)
  • 解释 (jiěshì / เจี่ยซรื่อ) คำอธิบาย อธิบาย (explanation; to explain)
  • 互相 (hùxiāng / ฮู่เซียง) ซึ่งกันและกัน (each other)
  • 冲突 (chōngtū / ชรงทู) ขัดกัน ความขัดแย้ง (conflict)
  • 报告 (bàogào / เป้าก้าว) รายงาน (report)
  • 数据 (shùjù / ซรู่จวี้) ข้อมูล (data)
  • 结论 (jiélùn / เจี๋ยลุ่น) ข้อสรุป (conclusion)
  • 是否 (shìfǒu / ซรื่อโฝ่ว) … หรือไม่ (whether)
  • 说法 (shuōfǎ / ซรัวฝ่า) คำกล่าว วิธีพูด (statement; wording)
  • 武器 (wǔqì / อู่ชี่) อาวุธ (weapon)

ระดับการเข้าถึงบทเรียน

ระดับการเข้าถึงบทเรียน Public อ่านได้โดยไม่เข้าสู่ระบบ
  • Publicอ่านได้โดยไม่เข้าสู่ระบบ ระดับปัจจุบันของบทเรียนนี้
  • Free Memberต้องเข้าสู่ระบบ แต่ไม่ต้องชำระเงิน
  • VIPต้องมีสมาชิก VIP ที่ยังใช้งานอยู่

สมาชิกแต่ละแบบได้สิทธิ์อะไรบ้าง

Public ระดับของบทเรียนนี้

อ่านบทเรียนสาธารณะและเนื้อหาพื้นฐานที่เปิดให้ทุกคน โดยไม่ต้องสร้างบัญชี

  • บทเรียนสาธารณะอ่านบทเรียนและเนื้อหาพื้นฐานที่กำหนดเป็น Public ได้โดยไม่ต้องเข้าสู่ระบบ
Free Member

อ่านบทเรียน Public และบทเรียนที่กำหนดเป็น Free Member หลังเข้าสู่ระบบ โดยไม่ต้องชำระเงิน

  • บทเรียนสำหรับสมาชิกฟรีเมื่อเข้าสู่ระบบแล้ว สามารถอ่านบทเรียน Public และบทเรียนที่กำหนดเป็น Free Member ได้โดยไม่ต้องชำระเงิน
VIP

อ่านบทเรียน Public, Free Member และ VIP ตามสิทธิ์ที่ยังใช้งานอยู่ พร้อมใช้เครื่องมือเสริมที่บทเรียนนั้นรองรับ

  • บทเรียน VIPอ่านบทความและบทเรียนที่กำหนดสำหรับสมาชิก VIP โดยระบบตรวจสิทธิ์จากเซิร์ฟเวอร์
  • Dictionary Popupแตะคำหรือโครงสร้างภาษาจีนที่บทเรียนเตรียมไว้ เพื่อดูคำอธิบายโดยไม่ต้องออกจากบทเรียน
  • คลังคำศัพท์และประโยคของฉันบันทึกคำจาก Popup หรือเลือกข้อความภาษาจีนจากบทเรียนที่รองรับ เพื่อกลับมาทบทวนภายหลัง
  • เสียงและตัวช่วยอักษรจีนใช้เสียงภาษาจีนและเครื่องมือ Hanzi บนบทเรียนที่รองรับ เพื่อช่วยฝึกอ่านและออกเสียง
  • ความคืบหน้าและเรียนต่อบันทึกความคืบหน้าและกลับไปยังบทเรียนล่าสุดบนส่วนของระบบที่รองรับ
  • ส่วนลดสินค้าดิจิทัล 10%สมาชิก VIP ที่มีสิทธิ์ใช้งานได้รับส่วนลดตามเงื่อนไขของสินค้าดิจิทัลที่ร่วมรายการ

สิทธิ์ของเครื่องมือเสริมขึ้นอยู่กับฟังก์ชันที่บทเรียนนั้นรองรับ และไม่เปลี่ยนระดับการเข้าถึงของบทเรียน

ดูรายละเอียดสิทธิ์ VIP และแผนสมาชิกทั้งหมด

汉字练习 (ฝึกเขียนอักษรจีน)

เลือกอักษรสำคัญ 5 ตัวจากบทนี้ ดูลำดับขีด แล้วกดลองเขียนบนจอได้

ฝึกเขียนอักษร 自

自

Pinyin: zì

อ่านว่า จื้อ

ความหมาย: จาก, ตั้งแต่ (=自己 zìjǐ) ตัวเอง

ตัวอย่างการใช้

我自己来。

Wǒ zìjǐ lái.

อ่านว่า หว่อ จื้อจี่ ไหล

แปลไทย: ฉันทำเอง (我 = ฉัน)

กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้

ฝึกเขียนอักษร 前

前

Pinyin: qián

อ่านว่า เฉียน

ความหมาย: หน้า; ก่อน

ตัวอย่างการใช้

往前走。

Wǎng qián zǒu.

อ่านว่า หว่าง เฉียน โจ่ว

แปลไทย: เดินไปข้างหน้า

กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้

ฝึกเขียนอักษร 我

我

Pinyin: wǒ

อ่านว่า หว่อ

ความหมาย: ฉัน; ผม; ดิฉัน

ตัวอย่างการใช้

我帮你。

Wǒ bāng nǐ.

อ่านว่า หว่อ ปาง หนี่

แปลไทย: ฉันช่วยคุณเอง

กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้

ฝึกเขียนอักษร 出

出

Pinyin: chū

อ่านว่า ชรู

ความหมาย: ออก; เกิดขึ้นในคำประสม

ตัวอย่างการใช้

出口。

Chūkǒu.

อ่านว่า ชรูโข่ว

แปลไทย: ทางออก

กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้

ฝึกเขียนอักษร 意

意

Pinyin: yì

อ่านว่า อี้

ความหมาย: อักษรจากคำสำคัญในบทนี้ — อยู่ในคำ 注意力 — ความสนใจหรือสมาธิ

ตัวอย่างการใช้

我同意。

Wǒ tóngyì.

อ่านว่า หว่อ ถงอี้

แปลไทย: ฉันเห็นด้วย

กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้

成语意思 — ความหมายของ 自相矛盾

自相矛盾

Pinyin: zì xiāng máo dùn

อ่านว่า: จื้อ เซียง เหมา ตุ้น

แปลไทย: ขัดแย้งกันเอง; คำพูดหรือการกระทำไม่สอดคล้องกัน

English: self-contradictory; to contradict oneself

自相 หมายถึง “กันเอง” ส่วน 矛盾 เดิมคือ “หอกและโล่” เมื่อรวมกันจึงสื่อถึงสิ่งที่คนคนเดียวกล่าวหรือทำไว้ แต่กลับหักล้างกันเอง

ใช้กับอะไรได้บ้าง

ใช้ได้กับคำอธิบาย นโยบาย เหตุผล โฆษณา ข้อมูลในรายงาน หรือพฤติกรรมที่สวนทางกับสิ่งที่เคยประกาศไว้

กลับไปที่หัวข้อ

典故故事 — เรื่องหอกกับโล่

เรื่องนี้พบใน《韩非子·难一》 เล่าว่าชายชาว 楚 ขายทั้งหอกและโล่ เขาโฆษณาโล่ว่าแข็งแกร่งจนไม่มีสิ่งใดแทงทะลุ จากนั้นกลับโฆษณาหอกว่าคมจนไม่มีสิ่งใดต้านได้

คำถามที่ทำให้ตอบไม่ได้

ผู้ฟังถามว่า “ถ้าใช้หอกของท่านแทงโล่ของท่าน จะเป็นอย่างไร” คนขายจึงตอบไม่ได้ เพราะคำกล่าวว่า “ไม่มีอะไรแทงโล่นี้ทะลุ” กับ “หอกนี้แทงทุกอย่างทะลุ” ไม่อาจเป็นจริงพร้อมกัน

จุดสำคัญไม่ใช่การพิสูจน์ว่าอาวุธชิ้นใดดีกว่า แต่คือการเผยให้เห็นว่าคำกล่าวสองชุดตั้งอยู่ร่วมกันไม่ได้ เรื่องสั้นนี้จึงกลายเป็นภาพจำของคำว่า 矛盾 และสำนวน 自相矛盾

กลับไปที่หัวข้อ

逻辑要点 — อะไรจึงเรียกว่าขัดแย้ง

เงื่อนไขเดียวกัน แต่ข้อสรุปอยู่ร่วมกันไม่ได้

ถ้าคำกล่าว A และ B พูดถึงสิ่งเดียวกัน เวลาเดียวกัน และความหมายเดียวกัน แต่ไม่สามารถเป็นจริงพร้อมกันได้ จึงถือว่าขัดแย้ง

ต่างบริบท ไม่จำเป็นต้องขัดแย้ง

“วันนี้ร้านปิด” กับ “พรุ่งนี้ร้านเปิด” ไม่ขัดแย้ง เพราะเวลาไม่เหมือนกัน เช่นเดียวกับการเปลี่ยนความเห็นหลังได้รับข้อมูลใหม่ หากอธิบายเหตุผลชัดก็ไม่จำเป็นต้องเป็น 自相矛盾

วิธีตรวจเร็ว: ถามว่าใครพูด เรื่องเดียวกันหรือไม่ เวลาและเงื่อนไขเดียวกันหรือไม่ และสองข้อความเป็นจริงพร้อมกันได้หรือไม่

กลับไปที่หัวข้อ

现代用法 — ใช้ 自相矛盾 อย่างไร

ชี้ว่าคำอธิบายไม่สอดคล้องกัน

他的两个解释互相冲突,听起来有些自相矛盾。

Pinyin: Tā de liǎng ge jiěshì hùxiāng chōngtū, tīng qǐlái yǒuxiē zì xiāng máo dùn.

อ่านว่า: ทา เต่อ เหลี่ยง เกอะ เจี่ยซรื่อ ฮู่เซียง ชรงทู ทิง ฉี่ไหล โหย่วเซีย จื้อ เซียง เหมา ตุ้น

แปลไทย: คำอธิบายสองแบบของเขาขัดกัน ฟังดูขัดแย้งกันเองอยู่บ้าง

English: His two explanations conflict and sound somewhat self-contradictory.

ตรวจรายงานก่อนส่ง

提交报告前,请检查数据和结论是否自相矛盾。

Pinyin: Tíjiāo bàogào qián, qǐng jiǎnchá shùjù hé jiélùn shìfǒu zì xiāng máo dùn.

อ่านว่า: ถีเจียว เป้าก้าว เฉียน ฉิ่ง เจี่ยนฉรา ซรู่จวี้ เหอ เจี๋ยลุ่น ซรื่อโฝ่ว จื้อ เซียง เหมา ตุ้น

แปลไทย: ก่อนส่งรายงาน โปรดตรวจว่าข้อมูลกับข้อสรุปขัดแย้งกันเองหรือไม่

English: Before submitting the report, check whether the data and conclusion contradict each other.

น้ำเสียง: เป็นคำวิจารณ์เหตุผลที่ค่อนข้างตรง ควรชี้ให้เห็นข้อความที่ขัดกันอย่างเฉพาะเจาะจง แทนการกล่าวลอย ๆ ว่าอีกฝ่าย “ไม่มีเหตุผล”

กลับไปที่หัวข้อ

核心词语 — คำหลักที่เกี่ยวข้อง

自相矛盾

Pinyin: zì xiāng máo dùn

อ่านว่า: จื้อ เซียง เหมา ตุ้น

แปลไทย: ขัดแย้งกันเอง

English: self-contradictory

这个说法前后自相矛盾。

Pinyin: Zhège shuōfǎ qiánhòu zì xiāng máo dùn.

อ่านว่า: เจ้อเกอะ ซรัวฝ่า เฉียนโฮ่ว จื้อ เซียง เหมา ตุ้น

แปลไทย: คำกล่าวนี้ขัดแย้งกันเองระหว่างตอนต้นกับตอนท้าย

English: This statement contradicts itself from beginning to end.

矛

Pinyin: máo

อ่านว่า: เหมา

แปลไทย: หอก

English: spear

古代的矛是一种进攻武器。

Pinyin: Gǔdài de máo shì yì zhǒng jìngōng wǔqì.

อ่านว่า: กู่ไต้ เตอะ เหมา ซรื่อ อี้ จร่ง จิ้นกง อู่ชี่

แปลไทย: หอกในสมัยโบราณเป็นอาวุธสำหรับโจมตีชนิดหนึ่ง

English: In ancient times, the spear was a type of offensive weapon.

盾

Pinyin: dùn

อ่านว่า: ตุ้น

แปลไทย: โล่

English: shield

士兵用盾保护身体。

Pinyin: Shìbīng yòng dùn bǎohù shēntǐ.

อ่านว่า: ซรื่อปิง ย่ง ตุ้น เป่าฮู่ เซรินถี่

แปลไทย: ทหารใช้โล่ป้องกันร่างกาย

English: Soldiers use shields to protect their bodies.

前后不一

Pinyin: qiánhòu bù yī

อ่านว่า: เฉียนโฮ่ว ปู้ อี

แปลไทย: ก่อนหลังไม่ตรงกัน

English: inconsistent from one point to another

他的回答前后不一,需要再确认。

Pinyin: Tā de huídá qiánhòu bù yī, xūyào zài quèrèn.

อ่านว่า: ทา เต่อ หุยต๋า เฉียนโฮ่ว ปู้ อี ซวีเย่า จ้าย เชวี่ยเริ่น

แปลไทย: คำตอบของเขาก่อนหลังไม่ตรงกัน จึงต้องตรวจสอบอีกครั้ง

English: His answers are inconsistent and need to be checked again.

逻辑

Pinyin: luójí

อ่านว่า: หลัวจี๋

แปลไทย: ตรรกะ; ลำดับเหตุผล

English: logic

这篇文章的逻辑很清楚。

Pinyin: Zhè piān wénzhāng de luójí hěn qīngchu.

อ่านว่า: เจร้อ เพียน เหวินจราง เต่อ หลัวจี๋ เหิ่น ชิงฉู่

แปลไทย: ลำดับเหตุผลของบทความนี้ชัดเจนมาก

English: The logic of this article is very clear.

一致

Pinyin: yízhì

อ่านว่า: อี๋จรื้อ

แปลไทย: สอดคล้องกัน; ตรงกัน

English: consistent; in agreement

行动应该和承诺保持一致。

Pinyin: Xíngdòng yīnggāi hé chéngnuò bǎochí yízhì.

อ่านว่า: สิงต้ง อิงกาย เหอ เฉริงนั่ว เป่าฉือ อี๋จรื้อ

แปลไทย: การกระทำควรสอดคล้องกับคำมั่น

English: Actions should remain consistent with promises.

กลับไปที่หัวข้อ

近义辨析 — แยกคำที่ใกล้เคียง

自相矛盾

เน้นคำพูดหรือการกระทำของฝ่ายเดียวกันหักล้างกันเอง

前后不一

qiánhòu bù yī — เฉียนโฮ่ว ปู้ อี เน้นสิ่งที่พูดหรือทำต่างกันในช่วงก่อนกับหลัง อาจเกิดจากการเปลี่ยนใจและไม่จำเป็นต้องเป็นข้อขัดแย้งทางตรรกะเสมอไป

出尔反尔

chū ěr fǎn ěr — ชู เอ่อร์ ฝ่าน เอ่อร์ เน้นกลับคำหรือไม่รักษาคำพูด เป็นการวิจารณ์ความน่าเชื่อถือมากกว่าความสัมพันธ์ทางตรรกะ

จำง่าย: เหตุผลหักล้างกันเอง = 自相矛盾; ก่อนหลังไม่เหมือนกัน = 前后不一; กลับคำหรือผิดคำพูด = 出尔反尔

กลับไปที่หัวข้อ

自我检查 — แบบฝึกท้ายบท

  1. 自相矛盾 อ่านว่าอย่างไรและหมายถึงอะไร
  2. เหตุใดคำโฆษณาหอกกับโล่จึงเป็นจริงพร้อมกันไม่ได้
  3. ข้อความที่พูดต่างเวลากันถือว่าขัดแย้งเสมอหรือไม่
  4. แต่งประโยคเกี่ยวกับข้อมูลกับข้อสรุปที่ไม่ตรงกันหนึ่งประโยค
กดดูแนวคำตอบ
  1. zì xiāng máo dùn — จื้อ เซียง เหมา ตุ้น; ขัดแย้งกันเอง
  2. เพราะโล่ที่ไม่มีสิ่งใดแทงทะลุกับหอกที่แทงทุกสิ่งทะลุไม่อาจอยู่ร่วมกันภายใต้เงื่อนไขเดียวกัน
  3. ไม่ ต้องดูว่าเวลาและเงื่อนไขเดียวกันหรือไม่
  4. เช่น 数据和结论自相矛盾,需要重新检查。

กลับไปที่หัวข้อ

小结 สรุปจำง่าย

(xiǎojié / เสี่ยวเจี๋ย / สรุปสั้น)

  • 自相矛盾 (zì xiāng máo dùn / จื้อ เซียง หมาว ตุ้น / ขัดแย้งกันเอง) คำพูดหรือการกระทำของคนเดียวกันหักล้างกัน
  • 矛盾 (máodùn / หมาวตุ้น / ความขัดแย้ง (เดิมคือหอกกับโล่)) คำนี้ใช้เดี่ยว ๆ ได้บ่อยมาก
  • 前后不一 (qiánhòu bù yī / เฉียนโฮ่ว ปู้ อี / ก่อนหลังไม่ตรงกัน) อาจแค่เปลี่ยนใจ ไม่ใช่ขัดตรรกะเสมอไป
  • 出尔反尔 (chū ěr fǎn ěr / ชรู เอ่อร์ ฝ่าน เอ่อร์ / กลับคำ ไม่รักษาคำพูด) วิจารณ์ความน่าเชื่อถือ
  • 逻辑 (luójí / หลัวจี๋ / ตรรกะ ลำดับเหตุผล) ใช้ชมหรือติงานเขียน
  • 一致 (yízhì / อี๋จรื้อ / สอดคล้องกัน ตรงกัน) ตรงข้ามกับความขัดแย้ง
  • 互相冲突 (hùxiāng chōngtū / ฮู่เซียง ชรงทู / ขัดกันเอง) ใช้กับคำอธิบายสองแบบ
  • 是否自相矛盾 (shìfǒu zì xiāng máo dùn / ซรื่อโฝ่ว จื้อ เซียง หมาว ตุ้น / ขัดแย้งกันเองหรือไม่) 是否 ใช้ถามแบบภาษาเขียน

แยกให้ออก: เหตุผลหักล้างกันเอง = 自相矛盾 · ก่อนหลังไม่เหมือนกัน = 前后不一 · กลับคำ = 出尔反尔