孟子 เม่งจื๊อคือใคร? แนวคิด 性善 民贵君轻 และสำนวนจีนที่มาจากเม่งจื๊อ

นักปราชญ์ยุครณรัฐสอนศิษย์ใต้ต้นไม้และมารดาที่กี่ทอผ้า

孟子 เม่งจื๊อคือใคร และทำไมคนจีนยังพูดถึงเขา

(Mèngzǐ / เมิ่งจื่อ / เม่งจื๊อ)

เวลาอ่านเรื่องปรัชญาจีน ดูซีรีส์ย้อนยุค หรือเรียนสำนวน เรามักเจอชื่อ 孟子(Mèngzǐ / เมิ่งจื่อ / เม่งจื๊อ) คู่กับ 孔子(Kǒngzǐ / ข่งจื่อ / ขงจื๊อ) คนไทยรู้จักเขาในชื่อ “เม่งจื๊อ”

บทนี้พารู้จักว่าเม่งจื๊อเป็นใคร คิดอะไร เรื่องเล่าที่ทำให้แม่ของเขามีชื่อเสียง และสำนวนจากหนังสือของเขาที่คนจีนยังพูดกันทุกวันนี้

เรียนจบแล้วคุณจะ:

  • อ่านชื่อ 孟子(Mèngzǐ / เมิ่งจื่อ / เม่งจื๊อ) ด้วยสำเนียงจีนกลางได้ และรู้ว่าทำไมเขาได้ชื่อว่า 亚圣(yàshèng / ย่าเซริ่ง / ปราชญ์อันดับสอง)
  • อธิบายแนวคิด 性善(xìngshàn / ซิ่งซร่าน / ธรรมชาติของคนนั้นดี) 仁政(rénzhèng / เหรินเจริ้ง / การปกครองด้วยเมตตา) และ 民贵君轻(mínguìjūnqīng / หมินกุ้ยจวินชิง / ราษฎรสำคัญกว่าผู้ปกครอง) ด้วยภาษาง่าย ๆ ได้
  • ใช้สำนวนจากหนังสือของเม่งจื๊อในประโยคปัจจุบันได้ถูกสถานการณ์

ระดับ: ★★ กลาง

เปิดดู: กดดูคำอธิบายภาษาจีน

孟子是孔子以后最重要的儒家思想家。

Mèngzǐ shì Kǒngzǐ yǐhòu zuì zhòngyào de Rújiā sīxiǎngjiā.

อ่านว่า เมิ่งจื่อ ซรื่อ ข่งจื่อ อี่โฮ่ว จุ้ย จร้งย่าว เตอะ หรูเจีย ซือเสี่ยงเจีย

เม่งจื๊อเป็นนักคิดสำนักขงจื๊อที่สำคัญที่สุดหลังจากขงจื๊อ (孔子 = ขงจื๊อ, 以后 = หลังจาก, 最 = ที่สุด, 重要 = สำคัญ, 儒家 = สำนักขงจื๊อ, 思想家 = นักคิด)

Mencius is the most important Confucian thinker after Confucius.

他相信人天生有善心。

Tā xiāngxìn rén tiānshēng yǒu shànxīn.

อ่านว่า ทา เซียงซิ่น เหริน เทียนเซริง โหย่ว ซร่านซิน

เขาเชื่อว่าคนเกิดมาพร้อมจิตใจที่ดี (相信 = เชื่อ, 天生 = โดยกำเนิด, 善心 = จิตใจที่ดี)

He believed that people are born with a good heart.

预备词汇 คำศัพท์จำเป็นก่อนเรียน

(yùbèi cíhuì / อวี้เป้ย ฉือฮุ่ย / คำศัพท์เตรียมก่อนเรียน)

  • 思想 (sīxiǎng / ซือเสี่ยง) แนวคิด (thought)
  • 古代 (gǔdài / กู่ไต้) สมัยโบราณ (ancient times)
  • 书 (shū / ซรู) หนังสือ (book)
  • 妈妈 (māma / มาม่ะ) แม่ (mother)
  • 成语 (chéngyǔ / เฉริงอวี่) สำนวนจีน (idiom)

ระดับการเข้าถึงบทเรียน

ระดับการเข้าถึงบทเรียน Public อ่านได้โดยไม่เข้าสู่ระบบ
  • Publicอ่านได้โดยไม่เข้าสู่ระบบ ระดับปัจจุบันของบทเรียนนี้
  • Free Memberต้องเข้าสู่ระบบ แต่ไม่ต้องชำระเงิน
  • VIPต้องมีสมาชิก VIP ที่ยังใช้งานอยู่

สมาชิกแต่ละแบบได้สิทธิ์อะไรบ้าง

Public ระดับของบทเรียนนี้

อ่านบทเรียนสาธารณะและเนื้อหาพื้นฐานที่เปิดให้ทุกคน โดยไม่ต้องสร้างบัญชี

  • บทเรียนสาธารณะอ่านบทเรียนและเนื้อหาพื้นฐานที่กำหนดเป็น Public ได้โดยไม่ต้องเข้าสู่ระบบ
Free Member

อ่านบทเรียน Public และบทเรียนที่กำหนดเป็น Free Member หลังเข้าสู่ระบบ โดยไม่ต้องชำระเงิน

  • บทเรียนสำหรับสมาชิกฟรีเมื่อเข้าสู่ระบบแล้ว สามารถอ่านบทเรียน Public และบทเรียนที่กำหนดเป็น Free Member ได้โดยไม่ต้องชำระเงิน
VIP

อ่านบทเรียน Public, Free Member และ VIP ตามสิทธิ์ที่ยังใช้งานอยู่ พร้อมใช้เครื่องมือเสริมที่บทเรียนนั้นรองรับ

  • บทเรียน VIPอ่านบทความและบทเรียนที่กำหนดสำหรับสมาชิก VIP โดยระบบตรวจสิทธิ์จากเซิร์ฟเวอร์
  • Dictionary Popupแตะคำหรือโครงสร้างภาษาจีนที่บทเรียนเตรียมไว้ เพื่อดูคำอธิบายโดยไม่ต้องออกจากบทเรียน
  • คลังคำศัพท์และประโยคของฉันบันทึกคำจาก Popup หรือเลือกข้อความภาษาจีนจากบทเรียนที่รองรับ เพื่อกลับมาทบทวนภายหลัง
  • เสียงและตัวช่วยอักษรจีนใช้เสียงภาษาจีนและเครื่องมือ Hanzi บนบทเรียนที่รองรับ เพื่อช่วยฝึกอ่านและออกเสียง
  • ความคืบหน้าและเรียนต่อบันทึกความคืบหน้าและกลับไปยังบทเรียนล่าสุดบนส่วนของระบบที่รองรับ
  • ส่วนลดสินค้าดิจิทัล 10%สมาชิก VIP ที่มีสิทธิ์ใช้งานได้รับส่วนลดตามเงื่อนไขของสินค้าดิจิทัลที่ร่วมรายการ

สิทธิ์ของเครื่องมือเสริมขึ้นอยู่กับฟังก์ชันที่บทเรียนนั้นรองรับ และไม่เปลี่ยนระดับการเข้าถึงของบทเรียน

ดูรายละเอียดสิทธิ์ VIP และแผนสมาชิกทั้งหมด

孟子是谁 เม่งจื๊อ: ปราชญ์อันดับสองของสำนักขงจื๊อ

(Mèngzǐ shì shéi / เมิ่งจื่อ ซรื่อ เสรย / เม่งจื๊อเป็นใคร)

ต้นข้าวเห็นชื่อ 孟子(Mèngzǐ / เมิ่งจื่อ / เม่งจื๊อ) ในหนังสือเรียนของ 晓雨(Xiǎoyǔ / เสี่ยวอวี่ / เสี่ยวอวี่ (เพื่อนชาวจีน)) จึงถามว่าเป็นใคร อ่านบทสนทนาก่อน แล้วดูคำสำคัญสามคำ

เปิดดู: เปิดดูบทสนทนา 6 ประโยค ข้อมูลสั้น ๆ และคำสำคัญ 3 คำ

ต้นข้าว

晓雨,孟子是孔子的学生吗?

Xiǎoyǔ, Mèngzǐ shì Kǒngzǐ de xuésheng ma?

อ่านว่า เสี่ยวอวี่ เมิ่งจื่อ ซรื่อ ข่งจื่อ เตอะ เสวียเซริง มะ

เสี่ยวอวี่ เม่งจื๊อเป็นลูกศิษย์ของขงจื๊อเหรอ (晓雨 = เสี่ยวอวี่, 孟子 = เม่งจื๊อ, 孔子 = ขงจื๊อ, 学生 = ลูกศิษย์)

Xiaoyu, was Mencius a student of Confucius?

เสี่ยวอวี่

不是,他比孔子晚了一百多年。

Bú shì, tā bǐ Kǒngzǐ wǎn le yìbǎi duō nián.

อ่านว่า ปู๋ ซรื่อ ทา ปี่ ข่งจื่อ หว่าน เลอะ อี้ไป่ ตัว เหนียน

ไม่ใช่ เขาเกิดหลังขงจื๊อร้อยกว่าปี (不是 = ไม่ใช่, 比 = เมื่อเทียบกับ, 晚 = ช้ากว่า, 一百多年 = ร้อยกว่าปี)

No, he lived more than a hundred years after Confucius.

ต้นข้าว

那为什么大家总说“孔孟”?

Nà wèishénme dàjiā zǒng shuō “Kǒng Mèng”?

อ่านว่า น่า เว่ยเสรินเมอะ ต้าเจีย จ่ง ซรัว ข่ง เมิ่ง

แล้วทำไมทุกคนชอบพูดชื่อขงจื๊อกับเม่งจื๊อคู่กัน (那 = แล้ว, 为什么 = ทำไม, 大家 = ทุกคน, 总 = มักจะ, 孔孟 = ขงจื๊อกับเม่งจื๊อ)

Then why does everyone always name Confucius and Mencius together?

เสี่ยวอวี่

因为他继承并发展了孔子的思想。

Yīnwèi tā jìchéng bìng fāzhǎn le Kǒngzǐ de sīxiǎng.

อ่านว่า อินเว่ย ทา จี้เฉริง ปิ้ง ฟาจร่าน เลอะ ข่งจื่อ เตอะ ซือเสี่ยง

เพราะเขาสืบทอดและต่อยอดแนวคิดของขงจื๊อ (因为 = เพราะ, 继承 = สืบทอด, 并 = และ, 发展 = พัฒนา; ต่อยอด, 思想 = แนวคิด)

Because he inherited and developed Confucius's ideas.

ต้นข้าว

他是哪里人?

Tā shì nǎlǐ rén?

อ่านว่า ทา ซรื่อ หน่าหลี่ เหริน

เขาเป็นคนที่ไหน (哪里人 = คนที่ไหน)

Where was he from?

เสี่ยวอวี่

他是邹国人,离孔子的家乡不远。

Tā shì Zōuguó rén, lí Kǒngzǐ de jiāxiāng bù yuǎn.

อ่านว่า ทา ซรื่อ โจวกั๋ว เหริน หลี ข่งจื่อ เตอะ เจียเซียง ปู้ เหยวี่ยน

เขาเป็นคนแคว้นโจว อยู่ไม่ไกลจากบ้านเกิดของขงจื๊อ (邹国 = แคว้นโจว, 离 = ห่างจาก, 家乡 = บ้านเกิด, 不远 = ไม่ไกล)

He was from the state of Zou, not far from Confucius's hometown.

孟子

Mèngzǐ

อ่านว่า เมิ่งจื่อ

เม่งจื๊อ ปราชญ์สำนักขงจื๊อ

Mencius

孟子(Mèngzǐ / เมิ่งจื่อ / เม่งจื๊อ) เป็นทั้งชื่อคนและชื่อหนังสือ ชื่อตัวจริงคือ 孟轲(Mèng Kē / เมิ่ง เคอ / เมิ่งเคอ (ชื่อตัวของเม่งจื๊อ)) ส่วน 子(zǐ / จื่อ / ท่านอาจารย์ (คำยกย่อง)) เป็นคำยกย่องแปลว่าท่านอาจารย์ คนไทยคุ้นกับชื่อ “เม่งจื๊อ” ซึ่งมาจากสำเนียงแต้จิ๋ว เวลาพูดจีนกลางให้อ่านตามพินอินด้านบน

孟子是战国时期的思想家。

Mèngzǐ shì Zhànguó shíqī de sīxiǎngjiā.

อ่านว่า เมิ่งจื่อ ซรื่อ จร้านกั๋ว สรือชี เต่อ ซือเสี่ยงเจีย

เม่งจื๊อเป็นนักคิดสมัยจั้นกั๋ว (ยุครณรัฐ) (孟子 = เม่งจื๊อ, 战国 = ยุคจั้นกั๋ว, 时期 = สมัย, 思想家 = นักคิด)

Mencius was a thinker of the Warring States period.

亚圣

yàshèng

อ่านว่า ย่าเซริ่ง

ปราชญ์อันดับสองรองจากขงจื๊อ

the Second Sage

亚(yà / ย่า / รองลงมา) แปลว่ารองลงมา คำนี้จึงบอกว่าเม่งจื๊อมีฐานะรองจาก 孔子(Kǒngzǐ / ข่งจื่อ / ขงจื๊อ) ในสำนักขงจื๊อ ตำแหน่งนี้ได้รับการยกย่องทีละขั้นในราชวงศ์ต่อ ๆ มา

人们把孟子称为“亚圣”。

Rénmen bǎ Mèngzǐ chēngwéi “yàshèng”.

อ่านว่า เหรินเมิน ป่า เมิ่งจื่อ เชริงเหวย ย่าเซริ่ง

ผู้คนยกย่องเม่งจื๊อว่าเป็น “ปราชญ์อันดับสอง” (人们 = ผู้คน, 把 = นำ…มา, 称为 = เรียกว่า, 亚圣 = ปราชญ์อันดับสอง)

People call Mencius the “Second Sage”.

孔孟

Kǒng Mèng

อ่านว่า ข่งเมิ่ง

ขงจื๊อกับเม่งจื๊อ (เรียกคู่กัน)

Confucius and Mencius

เวลาคนจีนพูดถึงแนวคิดสำนักขงจื๊อโดยรวม มักใช้คำว่า 孔孟之道(Kǒng Mèng zhī dào / ข่ง เมิ่ง จรือ ต้าว / แนวทางของขงจื๊อและเม่งจื๊อ) คือแนวทางของขงจื๊อและเม่งจื๊อ

很多中国人从小就读孔孟的书。

Hěn duō Zhōngguórén cóngxiǎo jiù dú Kǒng Mèng de shū.

อ่านว่า เหิ่น ตัว จรงกั๋วเหริน ฉงเสี่ยว จิ้ว ตู๋ ข่ง เมิ่ง เตอะ ซรู

คนจีนจำนวนมากอ่านหนังสือของขงจื๊อและเม่งจื๊อมาตั้งแต่เด็ก (很多 = จำนวนมาก, 中国人 = คนจีน, 从小 = ตั้งแต่เด็ก, 就 = ก็, 读 = อ่าน, 孔孟 = ขงจื๊อกับเม่งจื๊อ, 书 = หนังสือ)

Many Chinese people read Confucius and Mencius from childhood.

กลับไปที่หัวข้อ

核心思想 สี่คำที่สรุปแนวคิดของเม่งจื๊อ

(héxīn sīxiǎng / เหอซิน ซือเสี่ยง / แนวคิดหลัก)

แนวคิดของเม่งจื๊อเริ่มจากความเชื่อว่าคนมีด้านดีอยู่แล้ว แล้วต่อไปถึงการปกครองที่ดี ดูคำสำคัญก่อน แล้วอ่านประโยคต้นฉบับในกล่องหลักฐาน

เปิดดู: เปิดดูคำสำคัญ 4 คำ และประโยคต้นฉบับ 4 ประโยคพร้อมชื่อบท

性善

xìngshàn

อ่านว่า ซิ่งซร่าน

ธรรมชาติของคนนั้นดี

human nature is good

เม่งจื๊ออธิบายว่าทุกคนมี “จุดเริ่มต้นของความดี” อยู่ในใจ เช่นความรู้สึกสงสารเมื่อเห็นคนอื่นเดือดร้อน ถ้าบ่มเพาะก็เติบโตเป็นคุณธรรม เหมือนต้นกล้าที่ต้องดูแล

孟子认为人性本善。

Mèngzǐ rènwéi rénxìng běn shàn.

อ่านว่า เมิ่งจื่อ เริ่นเหวย เหรินซิ่ง เปิ่น ซร่าน

เม่งจื๊อเห็นว่าโดยพื้นฐานแล้วธรรมชาติของคนนั้นดี (认为 = เห็นว่า, 人性 = ธรรมชาติของคน, 本 = โดยพื้นฐาน, 善 = ดี)

Mencius held that human nature is fundamentally good.

仁政

rénzhèng

อ่านว่า เหรินเจริ้ง

การปกครองด้วยเมตตาธรรม

benevolent government

สำหรับเม่งจื๊อ ผู้ปกครองที่ดีต้องให้ราษฎรมีที่ทำกินและอิ่มท้องก่อน แล้วจึงสอนเรื่องคุณธรรม

他主张君主要实行仁政。

Tā zhǔzhāng jūnzhǔ yào shíxíng rénzhèng.

อ่านว่า ทา จรู่จราง จวินจรู่ ย่าว สรือสิง เหรินเจริ้ง

เขาเสนอว่าผู้ปกครองต้องปกครองด้วยเมตตาธรรม (主张 = เสนอ; ยืนยันความคิด, 君主 = ผู้ปกครอง, 要 = ต้อง, 实行 = ลงมือทำ, 仁政 = การปกครองด้วยเมตตา)

He argued that rulers should practise benevolent government.

民贵君轻

mínguìjūnqīng

อ่านว่า หมินกุ้ยจวินชิง

ราษฎรสำคัญกว่าผู้ปกครอง

the people matter more than the ruler

คำนี้สรุปมาจากประโยคต้นฉบับในบท 尽心下(Jìnxīn xià / จิ้นซิน เซี่ย / บทจิ้นซินภาคหลัง) ซึ่งอยู่ในกล่องหลักฐานด้านล่าง

“民贵君轻”是孟子很有名的思想。

“Mínguìjūnqīng” shì Mèngzǐ hěn yǒumíng de sīxiǎng.

อ่านว่า หมินกุ้ยจวินชิง ซรื่อ เมิ่งจื่อ เหิ่น โหย่วหมิง เตอะ ซือเสี่ยง

“ราษฎรสำคัญกว่าผู้ปกครอง” เป็นแนวคิดที่มีชื่อเสียงมากของเม่งจื๊อ (民贵君轻 = ราษฎรสำคัญกว่าผู้ปกครอง, 有名 = มีชื่อเสียง, 思想 = แนวคิด)

“The people matter more than the ruler” is one of Mencius's best-known ideas.

浩然之气

hàoránzhīqì

อ่านว่า ฮ่าวหรานจรือชี่

ความกล้าหาญที่มาจากใจซื่อตรง

a vast, upright spirit

ปัจจุบันใช้ชมคนที่กล้ายืนหยัดในสิ่งถูกต้อง ฟังเป็นภาษาเขียนและหนักแน่น

面对困难,他心中有一股浩然之气。

Miànduì kùnnan, tā xīnzhōng yǒu yì gǔ hàoránzhīqì.

อ่านว่า เมี่ยนตุ้ย คุ่นนัน ทา ซินจรง โหย่ว อี้ กู่ ฮ่าวหรานจรือชี่

เมื่อเจออุปสรรค ในใจเขามีพลังความกล้าที่ซื่อตรง (面对 = เผชิญ, 困难 = อุปสรรค, 心中 = ในใจ, 股 = สาย (ลักษณนามของพลัง), 浩然之气 = ความกล้าที่ซื่อตรง)

Facing hardship, he had an upright, fearless spirit within him.

กลับไปที่หัวข้อ

孟母的故事 แม่ที่ย้ายบ้านสามครั้งเพื่อลูก

(Mèngmǔ de gùshi / เมิ่งหมู่ เตอะ กู้ซรึ / เรื่องเล่าของแม่เม่งจื๊อ)

เรื่องเล่าที่คนจีนรู้จักมากที่สุดเกี่ยวกับเม่งจื๊อ ไม่ใช่เรื่องของเขาเอง แต่เป็นเรื่องของแม่ เรื่องนี้บันทึกไว้ใน 列女传(Liènǚzhuàn / เลี่ยหนวี่จรว้าน / ประวัติสตรีดีเด่น) ของ 刘向(Liú Xiàng / หลิว เซี่ยง / หลิวเซี่ยง) สมัยราชวงศ์ฮั่น

เปิดดู: เปิดดูสองเรื่องเล่า และคำที่ยังใช้จนถึงทุกวันนี้

เรื่องแรกคือ 孟母三迁(Mèngmǔsānqiān / เมิ่งหมู่ซานเชียน / แม่ของเม่งจื๊อย้ายบ้านสามครั้ง) ตอนเด็กบ้านของเม่งจื๊ออยู่ใกล้สุสาน เขาจึงเล่นเลียนแบบพิธีศพ แม่ย้ายบ้านไปใกล้ตลาด เขาก็เล่นเป็นพ่อค้า สุดท้ายแม่ย้ายไปใกล้สำนักศึกษา เขาจึงเริ่มเลียนแบบการเรียนและมารยาท แม่จึงอยู่ที่นั่นต่อ

เรื่องที่สองคือการตัดผ้าทอ วันหนึ่งเม่งจื๊อหนีเรียนกลับบ้าน แม่หยิบมีดตัดผ้าที่กำลังทออยู่ แล้วบอกว่าการเรียนครึ่ง ๆ กลาง ๆ ก็เหมือนผ้าที่ถูกตัดกลางผืน ใช้อะไรไม่ได้ เม่งจื๊อจึงตั้งใจเรียนจากนั้นเป็นต้นมา

孟母三迁

Mèngmǔsānqiān

อ่านว่า เมิ่งหมู่ซานเชียน

แม่ของเม่งจื๊อย้ายบ้านสามครั้ง

Mencius's mother moved house three times

ปัจจุบันใช้พูดถึงพ่อแม่ที่ยอมย้ายบ้านหรือซื้อ 学区房(xuéqūfáng / เสวียชวีฝาง / บ้านในเขตโรงเรียนดี) เพื่อให้ลูกได้อยู่ในสภาพแวดล้อมที่ดี หนังสือ 三字经(Sānzìjīng / ซานจื้อจิง / คัมภีร์สามอักษร) ก็เล่าเรื่องนี้ไว้ในประโยคต้น ๆ

为了孩子上好学校,很多父母都学孟母三迁。

Wèile háizi shàng hǎo xuéxiào, hěn duō fùmǔ dōu xué Mèngmǔsānqiān.

อ่านว่า เว่ยเลอะ ไหจึ ซร่าง ห่าว เสวียเซี่ยว เหิ่น ตัว ฟู่หมู่ โตว เสวีย เมิ่งหมู่ซานเชียน

เพื่อให้ลูกได้เข้าโรงเรียนดี พ่อแม่จำนวนมากย้ายบ้านตามแบบแม่ของเม่งจื๊อ (为了 = เพื่อ, 孩子 = ลูก, 上 = เข้าเรียน, 好学校 = โรงเรียนดี, 父母 = พ่อแม่, 学 = เอาอย่าง, 孟母三迁 = ย้ายบ้านเพื่อลูก)

To get their children into good schools, many parents follow the example of Mencius's mother.

กลับไปที่หัวข้อ

来自《孟子》的成语 5 สำนวนจากหนังสือเม่งจื๊อที่ยังพูดกันทุกวัน

(láizì “Mèngzǐ” de chéngyǔ / ไหลจื้อ เมิ่งจื่อ เตอะ เฉริงอวี่ / สำนวนจากหนังสือเม่งจื๊อ)

สำนวนจีนหลายคำมาจากเรื่องเปรียบเทียบที่เม่งจื๊อใช้โน้มน้าวกษัตริย์ ใต้แต่ละคำบอกชื่อบทต้นฉบับไว้ ผู้อ่านตรวจสอบเองได้

เปิดดู: เปิดดู 5 สำนวน พร้อมตัวอย่างประโยคปัจจุบัน

揠苗助长

yàmiáozhùzhǎng

อ่านว่า ย่าเหมียวจรู้จร่าง

ดึงต้นกล้าให้โตเร็ว (เร่งจนเสียผล)

to pull up seedlings to help them grow

มาจากบท 公孙丑上(Gōngsūn Chǒu shàng / กงซุน โฉร่ว ซร่าง / บทกงซุนโฉ่วภาคแรก) เรื่องชาวซ่งที่ดึงต้นกล้าให้สูงขึ้นจนต้นกล้าเหี่ยวตาย ในภาษาพูดมักใช้ 拔苗助长(bámiáozhùzhǎng / ป๋าเหมียวจรู้จร่าง / ดึงต้นกล้าให้โตเร็ว) ความหมายเดียวกัน

学外语不能揠苗助长,要一步一步来。

Xué wàiyǔ bù néng yàmiáozhùzhǎng, yào yí bù yí bù lái.

อ่านว่า เสวีย ไว่อวี่ ปู้ เหนิง ย่าเหมียวจรู้จร่าง ย่าว อี๋ ปู้ อี๋ ปู้ ไหล

เรียนภาษาต่างประเทศจะเร่งเกินไปไม่ได้ ต้องค่อย ๆ ไปทีละขั้น (外语 = ภาษาต่างประเทศ, 不能 = ไม่ได้, 揠苗助长 = เร่งจนเสียผล, 一步一步 = ทีละขั้น)

You can't rush learning a foreign language; take it step by step.

五十步笑百步

wǔshí bù xiào bǎi bù

อ่านว่า อู่สรือปู้เซี่ยวไป่ปู้

หนีห้าสิบก้าวหัวเราะคนหนีร้อยก้าว

the pot calling the kettle black

มาจากบท 梁惠王上(Liáng Huìwáng shàng / เหลียง ฮุ่ยหวาง ซร่าง / บทเหลียงฮุ่ยหวังภาคแรก) ทหารที่หนีห้าสิบก้าวหัวเราะคนที่หนีร้อยก้าว ทั้งที่ต่างก็หนีเหมือนกัน

你也迟到了,别五十步笑百步。

Nǐ yě chídào le, bié wǔshí bù xiào bǎi bù.

อ่านว่า หนี่ เหย่ ฉรือต้าว เลอะ เปี๋ย อู่สรือ ปู้ เซี่ยว ไป่ ปู้

เธอก็มาสายเหมือนกัน อย่าไปหัวเราะเยาะเขาเลย (也 = ก็, 迟到 = มาสาย, 别 = อย่า, 五十步笑百步 = ผิดพอกันแต่ไปเยาะคนอื่น)

You were late too; don't mock him for the same thing.

缘木求鱼

yuánmùqiúyú

อ่านว่า เหยวียนมู่ฉิวอวี๋

ปีนต้นไม้หาปลา (ใช้วิธีผิดทาง)

to climb a tree to catch fish

มาจากบท 梁惠王上(Liáng Huìwáng shàng / เหลียง ฮุ่ยหวาง ซร่าง / บทเหลียงฮุ่ยหวังภาคแรก) เม่งจื๊อเปรียบว่าการอยากได้ผลแต่ทำอีกอย่าง ก็เหมือนปีนต้นไม้ไปหาปลา

想省钱却天天网购,这是缘木求鱼。

Xiǎng shěng qián què tiāntiān wǎnggòu, zhè shì yuánmùqiúyú.

อ่านว่า เสี่ยง เสริ่ง เฉียน เชวี่ย เทียนเทียน หว่างโก้ว เจร้อ ซรื่อ เหยวียนมู่ฉิวอวี๋

อยากประหยัดเงินแต่ช้อปออนไลน์ทุกวัน แบบนี้คือใช้วิธีผิดทาง (省钱 = ประหยัดเงิน, 却 = แต่กลับ, 天天 = ทุกวัน, 网购 = ช้อปออนไลน์, 缘木求鱼 = ใช้วิธีผิดทาง)

Wanting to save money but shopping online every day is going about it the wrong way.

与人为善

yǔrénwéishàn

อ่านว่า อวี่เหรินเหวยซร่าน

ช่วยผู้อื่นทำความดี; มีไมตรีต่อคน

to help others do good; to be kind to others

มาจากบท 公孙丑上(Gōngsūn Chǒu shàng / กงซุน โฉร่ว ซร่าง / บทกงซุนโฉ่วภาคแรก) ต้นฉบับหมายถึงร่วมทำความดีกับผู้อื่น ภาษาปัจจุบันใช้ชมคนที่จิตใจดี เป็นมิตรกับทุกคน

她一向与人为善,同事都很喜欢她。

Tā yíxiàng yǔrénwéishàn, tóngshì dōu hěn xǐhuan tā.

อ่านว่า ทา อี๋เซี่ยง อวี่เหรินเหวยซร่าน ถงซรื่อ โตว เหิ่น สี่ฮวัน ทา

เธอมีไมตรีกับทุกคนมาตลอด เพื่อนร่วมงานจึงชอบเธอมาก (一向 = มาตลอด, 与人为善 = มีไมตรีต่อคน, 同事 = เพื่อนร่วมงาน, 都 = ล้วน, 喜欢 = ชอบ)

She has always been kind to others, so her colleagues all like her.

舍生取义

shěshēngqǔyì

อ่านว่า เส่อรเซริงฉวี่อี้

ยอมสละชีวิตเพื่อความถูกต้อง

to give one's life for what is right

มาจากบท 告子上(Gàozǐ shàng / ก้าวจื่อ ซร่าง / บทเก้าจื่อภาคแรก) เป็นคำหนักและเป็นทางการ ใช้กับเรื่องจริงจัง ไม่ใช้ในเรื่องเล็ก ๆ ในชีวิตประจำวัน

历史上有很多舍生取义的英雄。

Lìshǐ shang yǒu hěn duō shěshēngqǔyì de yīngxióng.

อ่านว่า ลี่สรื่อ ซรัง โหย่ว เหิ่น ตัว เส่อรเซริงฉวี่อี้ เตอะ อิงสยง

ในประวัติศาสตร์มีวีรบุรุษจำนวนมากที่ยอมสละชีวิตเพื่อความถูกต้อง (历史上 = ในประวัติศาสตร์, 舍生取义 = สละชีวิตเพื่อความถูกต้อง, 英雄 = วีรบุรุษ)

History has many heroes who gave their lives for what was right.

กลับไปที่หัวข้อ

易错词 คำที่ระวังใช้ผิด

(yìcuòcí / อี้ชั่วฉือ / คำที่มักใช้ผิด)

รูปที่ควรระวัง ✗

他每天认真复习,真是拔苗助长。

Tā měitiān rènzhēn fùxí, zhēn shì bámiáozhùzhǎng.

อ่านว่า ทา เหม่ยเทียน เริ่นเจริน ฟู่สี เจริน ซรื่อ ป๋าเหมียวจรู้จร่าง

(ใช้สำนวนเชิงลบเป็นคำชม) เขาทบทวนบทเรียนอย่างตั้งใจทุกวัน ช่างเร่งจนเสียผลจริง ๆ

รูปที่ควรใช้ ✓

孩子才三岁就天天上补习班,这是拔苗助长。

Háizi cái sān suì jiù tiāntiān shàng bǔxíbān, zhè shì bámiáozhùzhǎng.

อ่านว่า ไหจึ ไฉ ซาน ซุ่ย จิ้ว เทียนเทียน ซร่าง ปู่สีปาน เจร้อ ซรื่อ ป๋าเหมียวจรู้จร่าง

ลูกเพิ่งสามขวบก็เรียนพิเศษทุกวัน แบบนี้คือเร่งจนเสียผล (才 = เพิ่ง, 三岁 = สามขวบ, 天天 = ทุกวัน, 补习班 = ชั้นเรียนพิเศษ, 拔苗助长 = เร่งจนเสียผล)

The child is only three and goes to cram classes every day; that's rushing things to their harm.

เหตุผล: 拔苗助长(bámiáozhùzhǎng / ป๋าเหมียวจรู้จร่าง / ดึงต้นกล้าให้โตเร็ว) เป็นคำติ หมายถึงเร่งเกินธรรมชาติจนเสียหาย ใช้ชมความขยันไม่ได้

รูปที่ควรระวัง ✗

我只迟到十分钟,你迟到半小时,五十步笑百步,我比你好。

Wǒ zhǐ chídào shí fēnzhōng, nǐ chídào bàn xiǎoshí, wǔshí bù xiào bǎi bù, wǒ bǐ nǐ hǎo.

อ่านว่า หว่อ จรื่อ ฉรือต้าว สรือ เฟินจรง หนี่ ฉรือต้าว ป้าน เสี่ยวสรือ อู่สรือ ปู้ เซี่ยว ไป่ ปู้ หว่อ ปี่ หนี่ ห่าว

(ใช้สำนวนเพื่ออวดว่าตัวเองดีกว่า) ฉันสายแค่สิบนาที เธอสายครึ่งชั่วโมง ฉันดีกว่าเธอ

รูปที่ควรใช้ ✓

你也迟到了十分钟,还笑他迟到半小时,这不是五十步笑百步吗?

Nǐ yě chídào le shí fēnzhōng, hái xiào tā chídào bàn xiǎoshí, zhè bú shì wǔshí bù xiào bǎi bù ma?

อ่านว่า หนี่ เหย่ ฉรือต้าว เลอะ สรือ เฟินจรง ไห เซี่ยว ทา ฉรือต้าว ป้าน เสี่ยวสรือ เจร้อ ปู๋ ซรื่อ อู่สรือ ปู้ เซี่ยว ไป่ ปู้ มะ

เธอก็สายสิบนาที ยังไปหัวเราะเขาที่สายครึ่งชั่วโมง แบบนี้ไม่ใช่ผิดพอกันแต่ไปเยาะคนอื่นหรือ (也 = ก็, 迟到 = มาสาย, 还 = ยัง, 笑 = หัวเราะเยาะ, 这不是 = นี่ไม่ใช่, 吗 = หรือ)

You were ten minutes late yourself and you laugh at him for being half an hour late. Isn't that the pot calling the kettle black?

เหตุผล: 五十步笑百步(wǔshí bù xiào bǎi bù / อู่สรือ ปู้ เซี่ยว ไป่ ปู้ / ผิดพอกันแต่ไปเยาะคนอื่น) ใช้ติคนที่ผิดเหมือนกันแต่ไปเยาะคนอื่น ไม่ได้แปลว่าคนที่ผิดน้อยกว่าเป็นฝ่ายถูก

รูปที่ควรระวัง ✗

想减肥却天天吃炸鸡,真是与人为善。

Xiǎng jiǎnféi què tiāntiān chī zhájī, zhēn shì yǔrénwéishàn.

อ่านว่า เสี่ยง เจี่ยนเฝย เชวี่ย เทียนเทียน ชรือ จร๋าจี เจริน ซรื่อ อวี่เหรินเหวยซร่าน

(เลือกสำนวนผิด) อยากลดน้ำหนักแต่กินไก่ทอดทุกวัน ช่างมีไมตรีต่อคนจริง ๆ

รูปที่ควรใช้ ✓

想减肥却天天吃炸鸡,这是缘木求鱼。

Xiǎng jiǎnféi què tiāntiān chī zhájī, zhè shì yuánmùqiúyú.

อ่านว่า เสี่ยง เจี่ยนเฝย เชวี่ย เทียนเทียน ชรือ จร๋าจี เจร้อ ซรื่อ เหยวียนมู่ฉิวอวี๋

อยากลดน้ำหนักแต่กินไก่ทอดทุกวัน แบบนี้คือใช้วิธีผิดทาง (减肥 = ลดน้ำหนัก, 却 = แต่กลับ, 炸鸡 = ไก่ทอด, 缘木求鱼 = ใช้วิธีผิดทาง)

Wanting to lose weight but eating fried chicken every day is going about it the wrong way.

เหตุผล: การทำสิ่งที่สวนทางกับเป้าหมายใช้ 缘木求鱼(yuánmùqiúyú / เหยวียนมู่ฉิวอวี๋ / ใช้วิธีผิดทาง) ส่วน 与人为善(yǔrénwéishàn / อวี่เหรินเหวยซร่าน / มีไมตรีต่อคน) ใช้ชมคนที่มีไมตรีต่อผู้อื่น

กลับไปที่หัวข้อ

练习 แบบฝึกหัด

(liànxí / เลี่ยนสี / แบบฝึกหัด)

ลองตอบเองก่อน แล้วค่อยกดดูแนวคำตอบใต้แต่ละข้อ

ข้อ 1: ความรู้

ทำไมเม่งจื๊อจึงได้ชื่อว่า 亚圣(yàshèng / ย่าเซริ่ง / ปราชญ์อันดับสอง)

กดดูแนวคำตอบ: ข้อ 1

因为孟子的地位仅次于孔子。

Yīnwèi Mèngzǐ de dìwèi jǐn cì yú Kǒngzǐ.

อ่านว่า อินเว่ย เมิ่งจื่อ เตอะ ตี้เว่ย จิ่น ชื่อ อวี๋ ข่งจื่อ

เพราะฐานะของเม่งจื๊อเป็นรองเพียงขงจื๊อ (因为 = เพราะ, 地位 = ฐานะ, 仅次于 = รองเพียง)

Because Mencius's standing is second only to Confucius.

เหตุผล: 亚(yà / ย่า / รองลงมา) แปลว่ารองลงมา 亚圣(yàshèng / ย่าเซริ่ง / ปราชญ์อันดับสอง) จึงหมายถึงปราชญ์อันดับสองรองจากขงจื๊อ

ข้อ 2: แนวคิด

ประโยค 民为贵,社稷次之,君为轻(Mín wéi guì, shèjì cì zhī, jūn wéi qīng / หมิน เหวย กุ้ย เซ่อรจี้ ชื่อ จรือ จวิน เหวย ชิง / ราษฎรสำคัญที่สุด แผ่นดินรองลงมา ผู้ปกครองสำคัญน้อยที่สุด) เรียงความสำคัญจากมากไปน้อยอย่างไร

กดดูแนวคำตอบ: ข้อ 2

百姓最重要,国家第二,君主最不重要。

Bǎixìng zuì zhòngyào, guójiā dì'èr, jūnzhǔ zuì bú zhòngyào.

อ่านว่า ไป่ซิ่ง จุ้ย จร้งย่าว กั๋วเจีย ตี้เอ้อร์ จวินจรู่ จุ้ย ปู๋ จร้งย่าว

ราษฎรสำคัญที่สุด รองลงมาคือแผ่นดิน ผู้ปกครองสำคัญน้อยที่สุด (百姓 = ราษฎร, 最 = ที่สุด, 重要 = สำคัญ, 国家 = แผ่นดิน, 第二 = อันดับสอง, 君主 = ผู้ปกครอง)

The people come first, the state second, and the ruler last.

เหตุผล: ประโยคนี้มาจากบท 尽心下(Jìnxīn xià / จิ้นซิน เซี่ย / บทจิ้นซินภาคหลัง) คือที่มาของคำสรุป 民贵君轻(mínguìjūnqīng / หมินกุ้ยจวินชิง / ราษฎรสำคัญกว่าผู้ปกครอง)

ข้อ 3: เลือกสำนวน

เพื่อนอยากเก่งภาษาจีนเร็ว ๆ จึงท่องศัพท์วันละห้าร้อยคำจนจำอะไรไม่ได้เลย ควรใช้สำนวนไหน

กดดูแนวคำตอบ: ข้อ 3

一天背五百个生词,这是揠苗助长。

Yì tiān bèi wǔbǎi ge shēngcí, zhè shì yàmiáozhùzhǎng.

อ่านว่า อี้ เทียน เป้ย อู่ไป่ เกอะ เซริงฉือ เจร้อ ซรื่อ ย่าเหมียวจรู้จร่าง

ท่องศัพท์ใหม่วันละห้าร้อยคำ แบบนี้คือเร่งจนเสียผล (一天 = หนึ่งวัน, 背 = ท่อง, 生词 = ศัพท์ใหม่, 揠苗助长 = เร่งจนเสียผล)

Memorising five hundred new words a day is rushing things to their harm.

เหตุผล: เร่งเกินกว่าที่ร่างกายและสมองรับได้จนผลกลับแย่ลง ตรงกับเรื่องดึงต้นกล้า

ข้อ 4: แปล

แปลเป็นภาษาจีน: “แม่ย้ายบ้านไปใกล้โรงเรียนเพื่อลูก”

กดดูแนวคำตอบ: ข้อ 4

为了孩子,妈妈把家搬到了学校附近。

Wèile háizi, māma bǎ jiā bān dào le xuéxiào fùjìn.

อ่านว่า เว่ยเลอะ ไหจึ มาม่ะ ป่า เจีย ปาน ต้าว เลอะ เสวียเซี่ยว ฟู่จิ้น

เพื่อลูก แม่ย้ายบ้านไปอยู่ใกล้โรงเรียน (为了 = เพื่อ, 孩子 = ลูก, 把 = นำ…มา, 搬到 = ย้ายไปที่, 附近 = ใกล้ ๆ)

For her child's sake, the mother moved home close to the school.

เหตุผล: นี่คือแก่นของเรื่อง 孟母三迁(Mèngmǔsānqiān / เมิ่งหมู่ซานเชียน / แม่ของเม่งจื๊อย้ายบ้านสามครั้ง) ซึ่งคนจีนยังยกมาพูดเวลาพ่อแม่เลือกที่อยู่เพื่อการเรียนของลูก

ข้อ 5: ความหมาย

ตามแนวคิดของเม่งจื๊อ ความรู้สึกสงสารเมื่อเห็นเด็กกำลังจะตกบ่อน้ำบอกอะไรเกี่ยวกับคน

กดดูแนวคำตอบ: ข้อ 5

这说明人天生就有善心。

Zhè shuōmíng rén tiānshēng jiù yǒu shànxīn.

อ่านว่า เจร้อ ซรัวหมิง เหริน เทียนเซริง จิ้ว โหย่ว ซร่านซิน

สิ่งนี้แสดงว่าคนมีจิตใจที่ดีมาตั้งแต่กำเนิด (说明 = แสดงว่า, 天生 = โดยกำเนิด, 善心 = จิตใจที่ดี)

This shows that people are born with a good heart.

เหตุผล: นี่คือแนวคิด 性善(xìngshàn / ซิ่งซร่าน / ธรรมชาติของคนนั้นดี) ใจที่สงสารเป็นจุดเริ่มต้นของความดีที่ทุกคนมี

กลับไปที่หัวข้อ

小结 สรุปจำง่าย

(xiǎojié / เสี่ยวเจี๋ย / สรุปสั้น ๆ)

  • 孟子(Mèngzǐ / เมิ่งจื่อ / เม่งจื๊อ) หรือเม่งจื๊อ มีชีวิตราว 372–289 ปีก่อนคริสตกาล (แหล่งข้อมูลให้ปีต่างกันเล็กน้อย) เป็นคนแคว้น 邹(Zōu / โจว / แคว้นโจว) และได้ชื่อว่า 亚圣(yàshèng / ย่าเซริ่ง / ปราชญ์อันดับสอง)
  • แนวคิดหลักคือ 性善(xìngshàn / ซิ่งซร่าน / ธรรมชาติของคนนั้นดี) 仁政(rénzhèng / เหรินเจริ้ง / การปกครองด้วยเมตตา) และ 民贵君轻(mínguìjūnqīng / หมินกุ้ยจวินชิง / ราษฎรสำคัญกว่าผู้ปกครอง) ซึ่งมาจากประโยคในบท 尽心下(Jìnxīn xià / จิ้นซิน เซี่ย / บทจิ้นซินภาคหลัง)
  • เรื่อง 孟母三迁(Mèngmǔsānqiān / เมิ่งหมู่ซานเชียน / แม่ของเม่งจื๊อย้ายบ้านสามครั้ง) ยังใช้พูดถึงพ่อแม่ที่เลือกสภาพแวดล้อมเพื่อการเรียนของลูก
  • สำนวน 揠苗助长(yàmiáozhùzhǎng / ย่าเหมียวจรู้จร่าง / ดึงต้นกล้าให้โตเร็ว) 五十步笑百步(wǔshí bù xiào bǎi bù / อู่สรือ ปู้ เซี่ยว ไป่ ปู้ / ผิดพอกันแต่ไปเยาะคนอื่น) 缘木求鱼(yuánmùqiúyú / เหยวียนมู่ฉิวอวี๋ / ใช้วิธีผิดทาง) 与人为善(yǔrénwéishàn / อวี่เหรินเหวยซร่าน / มีไมตรีต่อคน) และ 舍生取义(shěshēngqǔyì / เส่อรเซริงฉวี่อี้ / สละชีวิตเพื่อความถูกต้อง) ล้วนมาจากหนังสือของเม่งจื๊อ
เปิดฝึกเขียนอักษรจีน

ฝึกเขียนอักษรจีน 汉字练习

  1. 想

    xiǎng · อ่านว่า เสี่ยง · คิด / อยาก

    คำจากบทนี้ 思想

    จำนวนขีด: 13 ขีด

    โครงสร้าง: แบบบน-ล่าง — 相(xiāng / เซียง / ซึ่งกันและกัน) อยู่บน และ 心(xīn / ซิน / ใจ) (ใจ) อยู่ล่าง

  2. 古

    gǔ · อ่านว่า กู่ · โบราณ / เก่าแก่

    คำจากบทนี้ 古代

    จำนวนขีด: 5 ขีด

    โครงสร้าง: แบบบน-ล่าง — 十(shí / สรือ / สิบ) อยู่บน และ 口(kǒu / โข่ว / ปาก) อยู่ล่าง

  3. 妈

    mā · อ่านว่า มา · แม่

    คำจากบทนี้ 妈妈

    จำนวนขีด: 6 ขีด

    โครงสร้าง: แบบซ้าย-ขวา — 女(nǚ / หนวี่ / ผู้หญิง) อยู่ซ้าย และ 马(mǎ / หม่า / ม้า) อยู่ขวาช่วยบอกเสียง

ลองทำ คัดอักษรแต่ละตัวลงกระดาษ 3 ครั้ง แล้วปิดกล่อง เขียนคำจากบทเรียนให้ครบจากความจำ เปิดกล่องอีกครั้งเพื่อตรวจตัวอักษรและจำนวนขีด