端午节ไม่ใช่เพียง “วันกินบะจ่าง” แต่เป็นเทศกาลที่เชื่อมวันที่ตามปฏิทินจีน เรือมังกร อาหาร และเรื่องเล่าทางวัฒนธรรมเข้าด้วยกัน
บทนี้พาเข้าใจเทศกาลตวนอู่แบบกระชับ ตั้งแต่วันที่农历五月初五 ธรรมเนียมกิน粽子และแข่ง赛龙舟 เรื่องเล่าของ屈原 ไปจนถึงชื่อบะจ่างแต่ละไส้ พร้อมพินอิน คำอ่านไทย ตัวอย่างประโยค และบทสนทนาที่นำไปใช้ได้จริง
คำศัพท์ที่ควรรู้ก่อนเรียน 预备词汇
(yùbèi cíhuì / อวี้เป้ย ฉือฮุ่ย / คำศัพท์เตรียมก่อนเรียน)
คำเหล่านี้ช่วยให้อ่านบทเรียนได้ลื่นขึ้น ไม่ได้แทนคำอธิบายในแต่ละหัวข้อ
- 农历 (nónglì / หนงลี่) ปฏิทินจีน (lunar calendar)
- 活动 (huódòng / หัวต้ง) กิจกรรม (activity, event)
- 安排 (ānpái / อานไผ) แผน การจัดการ (plan, arrangement)
- 故事 (gùshi / กู้ซรึ) เรื่องเล่า (story)
- 家人 (jiārén / เจียเหริน) คนในครอบครัว (family members)
- 周末 (zhōumò / โจรวมั่ว) สุดสัปดาห์ (weekend)
- 河边 (hébiān / เหอเปียน) ริมแม่น้ำ (riverside)
- 艾草 (àicǎo / ไอ้ฉ่าว) ต้นโกฐจุฬาลัมพา (mugwort)
- 香包 (xiāngbāo / เซียงเปา) ถุงหอม (scented sachet)
ระดับการเข้าถึงบทเรียน
ระดับการเข้าถึงบทเรียน Public อ่านได้โดยไม่เข้าสู่ระบบ
汉字练习 (ฝึกเขียนอักษรจีน)
เลือกอักษรสำคัญ 5 ตัวจากบทนี้ ดูลำดับขีด แล้วกดลองเขียนบนจอได้
ฝึกเขียนอักษร 农
农
อ่านว่า หนง
ความหมาย: แซ่หนง
ตัวอย่างการใช้
端午节在农历五月初五。
อ่านว่า ตวานอู่เจี๋ย ไจ้ หนงลี่ อู่เยวี่ย ชรูอู่
แปลไทย: เทศกาลตวนอู่ตรงกับวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน
กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้
ฝึกเขียนอักษร 舟
舟
อ่านว่า โจรว
ความหมาย: เรือ; เรือขนาดเล็กในภาษาเขียน
ตัวอย่างการใช้
周末我们去河边看赛龙舟。
อ่านว่า ไซ่ หลงโจรว
แปลไทย: แข่งเรือมังกร
กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้
ฝึกเขียนอักษร 我
我
อ่านว่า หว่อ
ความหมาย: ฉัน; ผม; ดิฉัน
ตัวอย่างการใช้
我爸爸最爱吃猪肉粽。
อ่านว่า จรูโร่วจ้ง
แปลไทย: บะจ่างไส้หมู
กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้
ฝึกเขียนอักษร 屈
屈
อ่านว่า ชวี
ความหมาย: แซ่ชวี
ตัวอย่างการใช้
很多人会在端午节讲屈原的故事。
อ่านว่า ชวี เหยวียน
แปลไทย: ชวีหยวน กวีและขุนนางแห่งรัฐฉู่ในยุครณรัฐ
กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้
ฝึกเขียนอักษร 起
起
อ่านว่า ฉี่
ความหมาย: ขึ้น; เริ่ม
ตัวอย่างการใช้
今年端午节,我们一起包粽子。
อ่านว่า ตวานอู่เจี๋ย
แปลไทย: เทศกาลตวนอู่; เทศกาลไหว้บะจ่าง; เทศกาลเรือมังกร
กดปุ่ม ขีด เพื่อดูทีละลำดับ แล้วเลือก ลองเขียนบนจอ ได้
节日日期 (หัวข้อบทเรียน)
(jiérì rìqī / เจี๋ยยรื่อ ยรื่อชี / หัวข้อบทเรียน)
端午节ตรงกับวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน หรือ农历五月初五 วันที่ในปฏิทินสากลจึงเปลี่ยนไปทุกปี ในภาษาไทยพบทั้งชื่อ “เทศกาลไหว้บะจ่าง” และ “เทศกาลเรือมังกร” ส่วนชื่อจีนอ่านว่า端午节 Duānwǔjié
ประโยคบอกวันที่
端午节在农历五月初五。
อ่านว่า ตวานอู่เจี๋ย ไจ้ หนงลี่ อู่เยวี่ย ชรูอู่
แปลไทย: เทศกาลตวนอู่ตรงกับวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน
English: The Dragon Boat Festival falls on the fifth day of the fifth lunar month.
文化来历 (เรื่องชวีหยวนกับประวัติที่มีหลายชั้น)
(wénhuà láilì / เหวินฮว่า ไหลลี่ / เรื่องชวีหยวนกับประวัติที่มีหลายชั้น)
เรื่องเล่าที่แพร่หลายที่สุดเชื่อมเทศกาลนี้กับ屈原 กวีและขุนนางแห่งรัฐ楚ในยุค战国 ตามตำนาน เมื่อเขากระโดดลงแม่น้ำ汨罗 ผู้คนพายเรือออกตามหาและโยนห่อข้าวลงน้ำ จึงเกิดคำอธิบายเชิงตำนานของการแข่งเรือมังกรและการกินบะจ่าง
อ่านอย่างมีวิจารณญาณ: ไม่ควรเขียนว่าธรรมเนียมทั้งหมด “เริ่มจากชวีหยวนแน่นอน” เพราะ端午节สะสมความเชื่อเรื่องฤดูกาล สุขภาพ การขอความเป็นสิริมงคล และธรรมเนียมท้องถิ่นมาหลายยุค เรื่อง屈原เป็นคำอธิบายที่มีอิทธิพลมากที่สุดแบบหนึ่ง และบางพื้นที่ยังมีเรื่องเล่าของ伍子胥หรือ曹娥ด้วย
传统习俗 (ธรรมเนียมที่พบบ่อย)
(chuántǒngxísú / ฉรวานถ่งสีสู / ธรรมเนียมที่พบบ่อย)
吃粽子 — กินบะจ่าง
粽子ทำจากข้าวเหนียวหรือข้าว ห่อด้วยใบไม้ แล้วใส่ไส้ต่างกันตามภูมิภาคและครอบครัว มีทั้งรสเค็มและรสหวาน จึงไม่ควรสรุปว่าบะจ่างจีนมีเพียงแบบเดียว
赛龙舟 — แข่งเรือมังกร
การแข่งขันเรือมังกรเป็นภาพจำสำคัญของ端午节 โดยเฉพาะชุมชนริมน้ำ ปัจจุบันมีทั้งพิธีท้องถิ่น กิจกรรมชุมชน และการแข่งขันกีฬา
挂艾草、佩香包 — ธรรมเนียมเพื่อความเป็นสิริมงคล
หลายพื้นที่มีธรรมเนียมแขวน艾草 พก香包 หรือผูกด้ายห้าสี ซึ่งสัมพันธ์กับความเชื่อเรื่องการปัดเป่าสิ่งไม่ดีและขอให้สุขภาพแข็งแรง รูปแบบจริงแตกต่างกันไปตามท้องถิ่น
粽子种类 (เรียกบะจ่างแต่ละไส้อย่างไร)
(zòngzi zhǒnglèi / จ้งจึ จร่งเล่ย / เรียกบะจ่างแต่ละไส้อย่างไร)
ชื่อไส้มักวางหน้าคำว่า粽 เช่น蛋黄粽、枣粽、猪肉粽 และ豆沙粽 วิธีนี้ช่วยให้เดาคำใหม่ได้ง่าย เช่น鲜肉粽คือบะจ่างไส้เนื้อสด ส่วน蜜枣粽คือบะจ่างพุทราหวาน
รูปแบบจำง่าย: ชื่อวัตถุดิบหรือไส้ + 粽 เช่น猪肉 + 粽 → 猪肉粽
核心词语 (หัวข้อบทเรียน)
(héxīn cíyǔ / เหอซิน ฉืออวี่ / หัวข้อบทเรียน)
端午节
อ่านว่า ตวานอู่เจี๋ย
แปลไทย: เทศกาลตวนอู่; เทศกาลไหว้บะจ่าง; เทศกาลเรือมังกร
English: Dragon Boat Festival
今年端午节,我们一起包粽子。
อ่านว่า จินเหนียน ตวานอู่เจี๋ย หว่อเมิน อี้ฉี่ ปาว จ้งจึ
แปลไทย: เทศกาลตวนอู่ปีนี้ พวกเราห่อบะจ่างด้วยกัน
English: This Dragon Boat Festival, we are making zongzi together.
农历五月初五
อ่านว่า หนงลี่ อู่เยวี่ย ชรูอู่
แปลไทย: วันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน
English: the fifth day of the fifth lunar month
活动安排在农历五月初五。
อ่านว่า หัวต้ง อานไผ ไจ้ หนงลี่ อู่เยวี่ย ชรูอู่
แปลไทย: กิจกรรมจัดในวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน
English: The event is scheduled for the fifth day of the fifth lunar month.
粽子
อ่านว่า จ้งจึ
แปลไทย: บะจ่าง; ข้าวห่อใบไม้แบบจีน
English: zongzi; glutinous rice dumpling
奶奶包的粽子很香。
อ่านว่า ไหน่ไน ปาว เต่อ จ้งจึ เหิ่น เซียง
แปลไทย: บะจ่างที่คุณย่าห่อหอมมาก
English: The zongzi Grandma made smell wonderful.
赛龙舟
อ่านว่า ไซ่ หลงโจรว
แปลไทย: แข่งเรือมังกร
English: to race dragon boats; dragon boat racing
周末我们去河边看赛龙舟。
อ่านว่า โจรวมั่ว หว่อเมิน ชวี่ เหอเปียน ค่าน ไซ่ หลงโจรว
แปลไทย: สุดสัปดาห์นี้พวกเราไปดูแข่งเรือมังกรที่ริมแม่น้ำ
English: This weekend, we are going to the riverside to watch dragon boat racing.
屈原
อ่านว่า ชวี เหยวียน
แปลไทย: ชวีหยวน กวีและขุนนางแห่งรัฐฉู่ในยุครณรัฐ
English: Qu Yuan, a poet and official of the State of Chu
很多人会在端午节讲屈原的故事。
อ่านว่า เหิ่น ตัว เหริน ฮุ่ย ไจ้ ตวานอู่เจี๋ย เจี่ยง ชวี เหยวียน เตอะ กู้ซรึ
แปลไทย: หลายคนเล่าเรื่องของชวีหยวนในช่วงเทศกาลตวนอู่
English: Many people tell the story of Qu Yuan during the Dragon Boat Festival.
蛋黄粽
อ่านว่า ต้านฮว๋าง จ้ง
แปลไทย: บะจ่างไส้ไข่แดง
English: egg-yolk zongzi
这个蛋黄粽里面有咸蛋黄。
อ่านว่า เจร้อเกอะ ต้านฮว๋าง จ้ง หลี่เมี่ยน โหย่ว เสียนต้านฮว๋าง
แปลไทย: บะจ่างไส้ไข่แดงชิ้นนี้มีไข่แดงเค็มอยู่ข้างใน
English: This egg-yolk zongzi contains salted egg yolk.
枣粽
อ่านว่า จ่าวจ้ง
แปลไทย: บะจ่างไส้พุทราจีน
English: date-filled zongzi
她喜欢甜甜的枣粽。
อ่านว่า ทา สี่ฮวัน เถียนเถียน เตอะ จ่าวจ้ง
แปลไทย: เธอชอบบะจ่างไส้พุทรารสหวาน
English: She likes sweet date-filled zongzi.
猪肉粽
อ่านว่า จรูโร่วจ้ง
แปลไทย: บะจ่างไส้หมู
English: pork zongzi
我爸爸最爱吃猪肉粽。
อ่านว่า หว่อ ป้าปะ จว้ย ไอ้ ชรือ จรูโร่วจ้ง
แปลไทย: คุณพ่อของฉันชอบกินบะจ่างไส้หมูที่สุด
English: My father likes pork zongzi best.
豆沙粽
อ่านว่า โต้วซราจ้ง
แปลไทย: บะจ่างไส้ถั่วบดหวาน
English: sweet bean-paste zongzi
店里还有豆沙粽。
อ่านว่า เตี้ยน หลี่ ไห โหย่ว โต้วซราจ้ง
แปลไทย: ในร้านยังมีบะจ่างไส้ถั่วบดหวาน
English: The shop also has sweet bean-paste zongzi.
情境对话 (หัวข้อบทเรียน)
(qíngjìng duìhuà / ฉิงจิ้ง ตว้ยฮว่า / หัวข้อบทเรียน)
A:端午节你有什么安排?
B:上午和家人包粽子,下午去看赛龙舟。
A:听起来很有意思!
อ่านว่า A: ตวานอู่เจี๋ย หนี่ โหย่ว เสรินเมอะ อานไผ | B: ซร่างอู่ เหอ เจียเหริน ปาว จ้งจึ เซี่ยอู่ ชวี่ ค่าน ไซ่ หลงโจรว | A: ทิง ฉี่ไล เหิ่น โหย่ว อี้ซึ
แปลไทย: A: เทศกาลตวนอู่คุณมีแผนอะไร
B: ตอนเช้าห่อบะจ่างกับครอบครัว ตอนบ่ายไปดูแข่งเรือมังกร
A: ฟังดูน่าสนใจมาก
English: A: What are your plans for the Dragon Boat Festival?
B: I’ll make zongzi with my family in the morning and watch dragon boat racing in the afternoon.
A: That sounds very interesting!
自我检查 (แบบฝึกท้ายบท)
(zìwǒ jiǎnchá / จื้อหว่อ เจี่ยนฉรา / แบบฝึกท้ายบท)
- 端午节ตรงกับวันใดตาม农历
- ยกตัวอย่างธรรมเนียม端午节สองอย่าง
- เหตุใดจึงควรเรียกเรื่อง屈原ว่า “เรื่องเล่าที่แพร่หลาย” ไม่ใช่ต้นกำเนิดเพียงแบบเดียว
- ถ้าชอบบะจ่างไส้หมู ควรใช้คำใด
- แต่งประโยคใหม่ด้วย粽子หรือ赛龙舟หนึ่งประโยค
กดดูแนวคำตอบ
- 农历五月初五
- เช่น吃粽子、赛龙舟、挂艾草 หรือ佩香包
- เพราะเทศกาลและธรรมเนียมสะสมจากความเชื่อและวัฒนธรรมหลายยุคหลายพื้นที่ อีกทั้งยังมีเรื่องเล่าอื่น
- 猪肉粽
- คำตอบเปิด ตรวจให้มีประธาน กริยา และบริบทที่สมบูรณ์
แหล่งตรวจสอบเนื้อหา: ข้อมูลวันเทศกาล ธรรมเนียม และความหลากหลายของเรื่องเล่าจากหน่วยงานรัฐและหน่วยงานวัฒนธรรมจีน; เนื้อหา บทสนทนา และตัวอย่างประโยคเรียบเรียงใหม่ทั้งหมด
易错词 (คำที่ระวังใช้ผิด)
(yìcuòcí / อี้ชั่วฉือ / คำที่มักใช้ผิด)
ความเข้าใจที่ควรระวัง: อย่าจำ 端午节 กับ 农历五月初五 เป็นคำเดียวกันหรือใช้แทนกันโดยไม่ดูบริบท
รูปที่ควรใช้: 端午节 ใช้เมื่อสื่อว่า “เทศกาลตวนอู่; เทศกาลไหว้บะจ่าง; เทศกาลเรือมังกร” ส่วน 农历五月初五 ใช้เมื่อสื่อว่า “วันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน”
เหตุผล: คำทั้งสองอยู่ในหัวข้อเดียวกัน แต่ความหมายและหน้าที่ในประโยคต่างกัน จึงควรเลือกตามสิ่งที่ต้องการสื่อจริง
端午节在农历五月初五。
อ่านว่า ตวานอู่เจี๋ย ไจ้ หนงลี่ อู่เยวี่ย ชรูอู่
เทศกาลตวนอู่ตรงกับวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน (端午节 = เทศกาลตวนอู่; เทศกาลไหว้บะจ่าง; เทศกาลเรือมังกร)
English: The Dragon Boat Festival falls on the fifth day of the fifth lunar month.
练习 (แบบฝึกหัด)
(liànxí / เลี่ยนสี / แบบฝึกหัด)
ลองตอบด้วยตัวเองก่อน แล้วเปิดดูแนวคำตอบทีละข้อเพื่อตรวจทั้งอักษรจีน พินอิน คำอ่านไทย ความหมายไทย และภาษาอังกฤษ
ข้อ 1: เขียนภาษาจีนให้ตรงกับความหมาย “เทศกาลตวนอู่ตรงกับวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน” แล้วอ่านออกเสียงตามพินอิน
กดดูแนวคำตอบ
端午节在农历五月初五。
อ่านว่า ตวานอู่เจี๋ย ไจ้ หนงลี่ อู่เยวี่ย ชรูอู่
เทศกาลตวนอู่ตรงกับวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน (端午节 = เทศกาลตวนอู่; เทศกาลไหว้บะจ่าง; เทศกาลเรือมังกร)
English: The Dragon Boat Festival falls on the fifth day of the fifth lunar month.
เหตุผล: คำตอบนี้ยึดคำหรือประโยคที่อธิบายไว้ในบทเรียน และรักษาความหมายตามบริบทเดิม
ข้อ 2: เขียนภาษาจีนให้ตรงกับความหมาย “เทศกาลตวนอู่ปีนี้ พวกเราห่อบะจ่างด้วยกัน” แล้วอ่านออกเสียงตามพินอิน
กดดูแนวคำตอบ
今年端午节,我们一起包粽子。
อ่านว่า จินเหนียน ตวานอู่เจี๋ย หว่อเมิน อี้ฉี่ ปาว จ้งจึ
เทศกาลตวนอู่ปีนี้ พวกเราห่อบะจ่างด้วยกัน (端午节 = เทศกาลตวนอู่; เทศกาลไหว้บะจ่าง; เทศกาลเรือมังกร)
English: This Dragon Boat Festival, we are making zongzi together.
เหตุผล: คำตอบนี้ยึดคำหรือประโยคที่อธิบายไว้ในบทเรียน และรักษาความหมายตามบริบทเดิม
ข้อ 3: เขียนภาษาจีนให้ตรงกับความหมาย “กิจกรรมจัดในวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน” แล้วอ่านออกเสียงตามพินอิน
กดดูแนวคำตอบ
活动安排在农历五月初五。
อ่านว่า หัวต้ง อานไผ ไจ้ หนงลี่ อู่เยวี่ย ชรูอู่
กิจกรรมจัดในวันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน (农历五月初五 = วันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน)
English: The event is scheduled for the fifth day of the fifth lunar month.
เหตุผล: คำตอบนี้ยึดคำหรือประโยคที่อธิบายไว้ในบทเรียน และรักษาความหมายตามบริบทเดิม
小结 สรุปจำง่าย
(xiǎojié / เสี่ยวเจี๋ย / สรุปสั้น)
- 端午节 (duānwǔjié / ตวานอู่เจี๋ย / เทศกาลไหว้บะจ่าง เทศกาลเรือมังกร) ชื่อเทศกาล
- 农历五月初五 (nónglì wǔyuè chūwǔ / หนงลี่ อู่เยวี่ย ชรูอู่ / วันที่ห้า เดือนห้าตามปฏิทินจีน) ใช้บอกวันของเทศกาล
- 粽子 (zòngzi / จ้งจึ / บะจ่าง) อาหารหลักของเทศกาล มีทั้งรสเค็มและรสหวาน
- 包粽子 (bāo zòngzi / เปา จ้งจึ / ห่อบะจ่าง) ใช้กริยา包 กับการห่อ
- 赛龙舟 (sài lóngzhōu / ไซ่ หลงโจรว / แข่งเรือมังกร) กิจกรรมเด่นของชุมชนริมน้ำ
- 屈原 (Qū Yuán / ชวี เหยวียน / ชวีหยวน) เรื่องเล่าที่แพร่หลาย ไม่ใช่ที่มาเพียงแบบเดียว
- 蛋黄粽 (dànhuáng zòng / ต้านฮว๋าง จ้ง / บะจ่างไส้ไข่แดง) ชื่อไส้วางหน้าคำว่าบะจ่าง
- 枣粽 (zǎozòng / เจ่าจ้ง / บะจ่างไส้พุทราจีน) แบบรสหวาน
- 猪肉粽 (zhūròuzòng / จรูโร่วจ้ง / บะจ่างไส้หมู) แบบรสเค็ม
- 豆沙粽 (dòushāzòng / โต้วซราจ้ง / บะจ่างไส้ถั่วบดหวาน) แบบรสหวาน
ชื่อบะจ่างตามไส้: วัตถุดิบ + 粽 เช่น 猪肉粽 · 端午节 คือชื่อเทศกาล ส่วน 农历五月初五 คือวันที่

