สนุกกับภาษาจีนพูดได้   Click to listen highlighted text! สนุกกับภาษาจีนพูดได้
Jan 152013
 

(มาต่อกันเลย) คราวที่แล้วพูดถึงไวยากรณ์พื้นฐานของการบอก/แสดงทิศทางของกริยา/การกระทำ คราวนี้จะมาดู 趨向補語 [qūxiàng bǔyǔ] ที่มีความหมาย และวิธีการใช้จริงที่ซับซ้อนขึ้นมาอีกขั้น

จะเริ่มจากคู่ของ “起來” กับ “上來” กันก่อน

趨向補語  สองคำนี้ แปลง่ายๆ ตามความหมายพื้นฐาน คือ

  • “起來” (ลุกขึ้นมา)
  • กับ “上來” (ขี้นมา)

ทั้ง 2 คำล้วนแสดงถึงกริยา/การกระทำเริ่มจากล่างขึ้นบน, จากที่ต่ำขี้นสู่ที่สูง แต่ 2 คำนี้ใช้แทนกันไม่ได้

1.  ข้อแตกต่าง คือ “起來” จะบอกแค่เพียงว่ากริยา/การกระทำเริ่มจากล่างขึ้นบน, จากที่ต่ำขี้นสู่ที่สูงเท่านั้น ไม่ได้บอกว่ากริยา/การกระทำขึ้นไปถึง (ขึ้นไปสู่) สถานที่ใด กรรมของคำกริยามักจะละไว้ในฐานที่เข้าใจ หรืออาจจะเป็นสิ่งของ หรือส่วนใดส่วนหนึ่งของร่างกายก็ได้ เช่น

  • 飛起來了 (บินขึ้นไปแล้ว – รู้ว่าบินขึ้นไปบนไหน)
  • 坐起來 (นั่งลงมา – รู้ว่านั่งลงบนไหน)
  • 站起身來 (ยืนขึ้นมา – คำว่า 身 เป็นที่เข้าใจว่า คือร่างกาย, สามารถละการแปลความหมายได้)
  • 端起碗來 (ยกชามมา)

นอกจากความหมายพื้นฐานข้างต้น “起來” ยังมีความหมายว่า กริยา/การกระทำ หรือสภาวะใดสภาวะหนึ่ง เริ่มต้น และดำเนินอยู่ (“上來” ไม่ใช้ในความหมายนี้) เช่น

  • 大家都笑起來 (ทุกคนหัวเราะขึ้นมา)
  • 臉紅了起來 (หน้าเริ่มแดงขึ้นมา)
  • 看起電視來 (เริ่มดูโทรทัศน์)

2. ส่วนการใช้ “上來” จะต้องบอกว่ากริยา/การกระทำนั้นไปถึง (ไปสู่) สถานที่ใด กรรมจึงมักเป็นสถานที่ (แต่สถานที่อาจจะละได้ ถ้าเป็นที่เข้าใจกัน) เช่น

  • 跑上樓來 (วิ่งขึ้นตึกมา)
  • 走上台來 (เดินขึ้นเวทีมา)
  • 爬上來了 (ปีนขึ้นมาแล้ว – ละสถานที่ เช่น ภูเขา เพราะเป็นที่เข้าใจกัน)

“上來” ยังหมายถึง (กริยา/การเคลื่อนไหว) จากสถานที่ไกลเข้าหาสถานที่ใกล้ (“起來” ไม่มีวิธีใช้แบบนี้) เช่น

  • 他們追上來了。(พวกเขาไล่ (กวด) ตามมาแล้ว)
  • 敵人包圍上來了。(ศัตรูปิดล้อมเข้ามาแล้ว)

นอกจากนั้น “上來” ยังมีความหมายถึงประสบความสำเร็จในการตอบ (คำถาม) ได้, ทำได้, รู้คำตอบ, จำได้ เป็นต้น (มักใช้เกี่ยวกับภาษา) (“起來” ไม่มีวิธีใช้แบบนี้) เช่น

  • 全答上來了。(ตอบคำถามได้ถูกหมด)
  • 我叫不上來他的名字了。(ฉันเรียกชื่อเขาไม่ได้ หมายถึงจำขื่อเขาไม่ได้)

คราวหน้าจะมาดูต่อระหว่าง “起來” กับ “下去”

โดย Gunth Lpnm ใน Love Chinese

 Leave a Reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

(required)

(required)

Click to listen highlighted text!